Cek Londonunun ad günüdür

Bu gün (12 yanvar 1876) dünya şöhrətli yazar Cek Londonun doğum günüdür. Ad günününüz mübarək, böyük sənətkar, ruhunuz qarşısında baş əyir, Uca Yaradandan günahlarınızı bağışlamasını diləyirik. Amin. Amen.

CEK LONDON HAQQINDA

(1876-1916)

1897-ci ildə Kanadanın Yukon deyilən ərazisində, Klondayk çayında qızıl tapılması haqqında xəbər bütün Amerikaya yayıldı. Alyaskanın adam ayağı dəyməmiş geniş əraziləri minlərlə yoxsul adamı və xəyalpərvəri cəlb etdi. O vaxtlar yazıçı kimi qələmini yenicə sınamağa başlayan Cek London da onlardan biri idi. Amma qızılaxtaran olmazdan əvvəl o, çox işin qulpundan yapışmışdı. Ehtiyac təhsilini başa çatdırmasına imkan verməmişdi. Onun universiteti həyatın özü idi və o, əsərlərində keçdiyi həyat universitetindən danışırdı. Cek London Alyaskada varlanmadı, amma oxucularını Şimal ilə tanış edən çox qiymətli material topladı. Ağacdan tikilmiş, buz bağlamış yaşayış yerləri, qırx dərəcə şaxta, bitib qurtarmayan qütb gecələri, güclünün qalib gəldiyi münaqişələr, ölüm riski ilə müşayiət olunan həyat. Yazıçının “Şimal hekayələri”nin qəhrəmanları – ağdərili qızılaxtaranlar və yerli hindilər belə şəraitdə yaşayırdılar. Cek Londonun “Şimal hekayələri”nin başlıca mövzusu qızıl deyildi, insan uğrunda mübarizə idi. Bu, qəhrəmanlıq mövzusu idi.  

Sonra yazıçının hekayələri ərsəyə gəldi: “Canavar oğlu”, “Onun atalarının tanrısı”, “Şaxtanın uşaqları”, “İnsana inam”, “Ayüzlü”, “İtirilmiş sima”, habelə “Qarlar qızı” (1902), “Dəniz canavarı” (1904), “Martin İden” (1909). Romanları bu əsərlər yazıçıya böyük şöhrət gətirdi. Cek London məhsuldar yazıçı idi. O, gündə 15-17 saat işləyirdi və özünün heç də uzun olmayan yazıçı ömründə 40-dək kitab yazmışdı.  Cek Londonun ən məşhur hekayələrindən biri olan “Həyat eşqi”  insan ilə təbiətin qarşıdurmasından söz açır. Yazıçı hekayənin qəhrəmanının Alyaskanın ərazisindən keçib hündür və gövdəli ağacların bitdiyi və yeməyin bol olduğu Hudzon körfəzinə gedən yolunu təsvir edib. Amma bu yerlərə çatmaq üçün buzla örtülmüş səhradan keçib getmək lazımdır. Onun ayağı ağrıyır, paltarları yırtılıb, tüfəngini və astarının içərisinə kibrit gizlətdiyi papağını itirib. Oxucuya elə gəlir ki, bu insan ölümə məhkumdur. Amma insan ölümə tabe olmur və salamat qalır. Təbiətlə savaşda insan qalib gəlir. “Həyat eşqi” təkcə mərdlik və dözümlülük haqqında deyil, həm də satqınlığın nə böyük bəla olması haqqında hekayədir, çünki hekayədə insanın məşəqqətli yolu yoldaşı onu qoyub gedəndən sonra başlayır.  Cek Londonun “Ağ Diş” povesti də “Şimal hekayələri” ilə bağlıdır. Amma bu dəfə povestin qəhrəmanı Ağ Diş ləqəbli köpəkdir. C. London Ağ Dişin hekayəsini onun psixologiyasını həssaslıqla açaraq elə yazır ki, Ağ Dişin bütün hərəkətləri, mərhəmət və nəvaziş hissinin bütün canlı varlıqlar üçün necə böyük rol oynadığı oxucuya bəlli olur. Ağ Diş məhəbbətə məhəbbətlə cavab verməyi öyrənir, lazım gələndə isə həyatını qurban verir.  Cek Londonun ən şairanə və gözəl əsəri “Böyük evin kiçik sahibəsi” romanıdır. Bu əsər qeyri-adi dərəcədə gözəl, cəsarətli, zərif, təmiz qəlbli qadın barədədir. O, ömür-gün yoldaşına olan duyğularının ölməyə başladığını hiss edəndə,  bu məhəbbəti qoruyub saxlamaq üçün əlindən gələni edir. Bir gün malikanəyə ərinin ən yaxşı dostu gəlir. Qadın başa düşür ki, həyatına yeni ehtiras gəlib və o, nəyin bahasına olursa-olsun, hətta həyatı hesabına bu ehtirasa qalib gəlməyə hazırdır. 

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

İLDIRIM ƏKBƏROĞLU

 DÜŞDÜ SAF MƏHƏBBƏT DUMANA BELƏ

Habil ,hardan bildin , duydun qəlbimi,
Tezcənək sirr verdin kamana belə.
Ürəyim həsrətdən odlanan dəmi,
O da haray saldı hər yana, belə.

Qəlbdən ötənləri yaradan bilər,
Bir də, əğyar olan aradan bilər.
Simlər necə duyar, haradan bilər,
Gəlməz nə ağıla, gümana belə.

Düşən parıltılar nə qızıl, nə ləl,
Sanki, sehirlənib həm kama, həm əl.
Sevənə get dedin, sevməyənə gəl,
Düşdü saf məhəbbət dumana belə.

Kaman həsrət adlı mey içib daha,
Qəlbi də hədəfə qəm seçib daha.
Leyli-Məcnun dövrü, ta, keçib, daha,
İndi dövran başqa, zamana belə.

İldırım,həsrət də dərdin ağırı,
İnlər kamanın da çağlayan bağrı.
Sevənin qəlbində çəkdiyi ağrı,
Sığmaz bu dövrana, zamana, belə.

Müəllif: İLDIRIM ƏKBƏROĞLU 

Allah rəhmət eləsin… Ruhu şad olsun… Bu şeir (sonetlər) “İldırım Əkbəroğli – 70” layihəsi çərçivəsində N :25 qeydi ilə yayımlanır. Eyni zamanda bu layihə çərçivəsində İldırım Əkbəroğlunun 70 illik yubileyi münasibəti “Yazarlar” jurnalının xüsusi buraxılışı formasında nəşr olunacaq “İldırım Əkbəroğli – 70” kitabına daxildir.

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

İLQAR TÜRKOĞLU

AD GÜNÜNÜZ MÜBARƏK !!!

Bu gün (12 yanvar 1962) gözəl insan, səmimi dost, sevimli şair İLQAR TÜRKOĞLUnun doğum günüdür. Bu gün münasibəti ilə İLQAR müəllimi təbrik edir, Uca Yaradandan uzun ömür, can sağlığı və bütün işlərində müvəffəqiyyətlər arzu edirik!!! Uğurlarınız bol olsun,  İLQAR müəllim!!!

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

RAMİZ HƏSƏNLİ

Axirəti qazanmaq
(hekayə)
Qəsəbə məscidinə, köhnə axund yerində sağ-salamat qala-qala, təzə bir axundun göndərilməsi dindarlar arasına pərxaşlıq salmışdı, camaat bilmirdi ki, nə fikirləşsin. Əhvalat gülməli də olsa heç kimin gülməyi gəlmirdi. İndi axundlardan gündə biri namaz vaxtı pişnamazlıq edirdi.
Tezliklə məscid əhli üç qütbə parçalandı. Köhnə axundun müridləri daha çox olsa da dindarların bəzisi təzə axundun tərəfinə keçmişdi. Əmələnin bir qismi isə ortada qalmışdı, hələ ki, tərəddüd eləyirdi, kimin tərəfini tutacağını bilmirdi. Diqqət çəkən bu idi ki, təzə axundun pişnamazlığında məsciddə seyrəklik olurdu.
Araya düşən ikitirəlik dini icmanın üzvlərini də dilemma qarşısında qoymuşdu. Uzun müddət belə gedə bilməzdi, bir qərar verilməli idi. İş onda idi ki, icmanın beş üzvündən üçü köhnə axundun sadiq tərəfdarə olsa da, o biri ikisi isə tərəddüd edirdi.
Bu gün sözləşmişdilər ki, namazdan sonra yaxındakı çayxanaya yığışıb məsələyə nöqtə qoysunlar. Hamı vaxtında gəlsə də hacı Gülü gecikirdi. İcma üzvləri küsülü kimi oturmuşdular, heç kimin cınqırı çıxmırdı.
Hacı Ruzgar söhbətə nərdivan qoymağa çalışdı:
-Görəsən məscidə ikinci axundun göndərilməsinə nə ehtiyac vardı?
Hacı Vaqif çoxbilmişlikə ona baxdı:
-Yəqin kabab iyi yuxarılara da çatıb!-Dedi, və susdu.
Araya yenə sakitlik düşdü. Sükutdan darıxan hacı Ruzgar bir daha cəhd elədi:
-Hacı Vaqif, bizim axundun təlimatı nə oldu?- Soruşdu.- Bayaq yanına girmişdin…
Hacı Vaqif köhnə axundun sağ əli idi. Əvvəl də tez-tez baş-başa verirdilər, amma indi lap günün yarısını bir yerdə keçirilər, tədbir tökürdülər. O, qayğılı dilləndi:
-Bizim axundu tanımırsız? Daş atır, başını tutur,- Dedi, cavab gözləmədən əlavə elədi.- Deyir, bu işdə məndən icma üzvlərinə məsləhətçi çıxmaz. Deyir, hamı iman əhlidi, özləri bilərlər, qərar onlarındı.
Məşədi Naxış dəqiqləşdirməyə çalışdı:
-Yəni təzə axundun torbasını tikə bilərik?- Soruşdu.- Hələ ki, arxasında beş-on nəfər namaz qılır, onları öz tərəfimizə çəkməyə nə var ki! Sonra gec olacaq ha!
Hacı Vaqif narahat oturmuş kərbəlayı Əliyə baxdı:
-Hamının razılığı olsa, bu işə əncam çəkməyə nə var ki,- dedi.
Kərbəlayı hacı Vaqifə cavab vermədi, burnunu çəkməklə kifayətləndi. Artıq ikinci caydan boşalmışdı, caycı ücüncü çaydanı ortaya gətirəndə hacıVaqif özünü saxlaya bilmədi, deyindi:
-Şair gecikməyi özünə şakər edib də! Vaxtında gəlməklə heç arası yoxdu…
Söz hacı Vaqifin ağzında təzə çıxmışdı ki, hacı Gülü daz başının tərini el dəsmalı ilə qurulaya-qurulaya, şlyapası qoltuğunda içəri təpildi. Əhvalaşaraq özünə çay süzdü, isti-isti bir qurtum alacaqdı ki, hacı Vaqif irad tutdu:
-Rəhmətliyin oğlu, çay qaçmır ki!- deyə onu tələsdirdi.- Mətləbə gəl.
Hacı Gülü fincanı əlindən qoymalı oldu:
-Necə demişdiz, elə də eləmişəm. Məscidə gələnlərin əksəriyyətinin ağzını aramışam. Haqq tərəfi, çoxu bizim axundu dəstəkləyir. Amma təzə axundu da tərifləyənlər də var. Xüsusən, əzadarlığını bəyənirlər.
HacıVaqif balacaboy kişi idi, üzündən hiyləgərlik yağırdı. Yetmişdən çox yaşı vardı. Məscidə məxsus böyük bir mağazanın müdiri idi. Köhnə axundun sayəsində əli pulnan oynayırdı. Mağazada dini suvenirlər, canamazlar, təsbehlər, üzüklər, ətirlər, dini kitablar, bir sözlə, cürbəcür əntiq mallar satılırdı. O, hacı Gülünün gah nala, gah mıxa vurmağını bəyənmədi. Tikanlı soruşdu:
-Deyəsən, təzə axunda beət eləmisən?
Sualın konkretliyindən çaşan hacı Gülü:
-Mən eşitdiyimi sizə çatdırdım…,- dedi, və çayı yenidən qabağına çəkdi.
Hacı Ruzgar da köhnə axundun xeyir-duasi ilə çörək yiyəsi olmuşdu. İri başı həmişə hərəkətdə idi. Nisbətən cavan olsa da həmişə bəlağətlə danışırdı. Neçə illər idi məscidin nəzdindəki mərasim evlərinə nəzarət edirdi. Təchizatına, biş-düşünə, mətbəxinə baxirdi. Hacı Vaqifin köməyinə gəldi:
-Gülü qardaşımızın bu yaşda qibləsini dəyişməyi heç xoşagələn iş deyil…,- deyə araya söz atdı.
Hacı Gülü çayı içə bilmədi, fincanı yenidən özündən kənara itələdi, kərbəlayı Əliyə baxdı, amma ondan hərəkət görmədikdə birdən qızışdı:
-Belə çıxır ki, ağa qara desəm yaxşıdı?- deyə çımxırdı.- Ay-hay! Mənim kimsəyə borcum yoxdu, azad şairəm, heç vaxt haqqı nahaqın ayağına vermərəm. İcazə versəz, o gün yazdığım iki bənd şeri sizə oxuyum…
Bu yerdə hacı Vaqif hacı Gülünün ağrıyan yağırını basdı:
-Əşi, qoy görüm!- Dedi.- Sənin dalı-qabağı bilinməyən şeirlərin kimə lazimdi, axı!
Köhnə ədəbiyyat müəllimi olan məşədi Naxiş məscidin mürdəşirxanasına baxirdi. Xırıltılı səslə təsdiqlədi:
-Eyzən elədi,- dedi.- Hacı Gülü, sən hələ də ədəbiyyat nəzəriyyəsini oxumamısan, amma şeir yazırsan, şairlik eşginə düşmüsən…
Hacı Gülü aciz halda balacaboy hacı Vaqifı üstən aşağı baxdi, uşaq kimi burnunu çəkdi:
-Bayy, hacıcan!-dedi.-Ad gününə yazdığım şeiri tərifləyib göylərə qaldiran sən deyildin? Sən deyildin deyən, hacı Gülünün şeirlərində Səməd Vurğunun nəfəsi var? Nə tez fikrini dəyişdin?
Hacı Vaqif istehza ilə:
-Süfrəmin arxasında oturan adamın könlünə dəyə bilməzdim ki! Qonaqpərvər adamam, – dedi, sonra qızarıb-bozaran hacı Gülüyə baxmadan o biri yoldaşlarına müraciyət elədi.- Heç bilmirəm bizim axund hacı Gülünün nəyinə vurulub da! Deyir, onun kitabını
böyük tirajla buraxdıracağam. Deyir, danışmışam, bir imkanlı dindar qardaşımız sponsorluq eləməyə hazırdı…
Hacı Gülü duruxdu, solğun üzü güldü, incikliyi dərhal unutdu:
-Doğru sözündü, hacı Vaqif? Ay sənin dilini yeyim!- Dedi, cavab gözləmədən bülbül kimi ötdü.- Sizə deyim ki, bizim axunddan, vallah, yoxdu. Həqiqətən dəyərli alimdi. Maşallah, yerin altini da bilir, üstünü də! Onun arxasında namaz qılmaq hər birimiz üçün böyük savablardandı…
Hacı Ruzgar məşədi Naxışıla baxışıb irişdi:
-Şair ilhama gəlib!- Dedi.
-Doğurdan da, mayasiz ilham olmur. Əslində, bizim axund şairi dəstəkləməkdə düz iş görür.- Məşədi Naxış təsdiqlədi.- Eyzən elədi.
Hacı Vaqif söhbəti məcrasından çıxmağa qoymadi, yenə nəsə demək istəyən hacı Gülüyə dedi:
-Şair çayını iç! Sonra çinədanını boşaldarsan.- Dedi, sonra kərbəlayı Əliyə müraciət elədi.- Sənin axır sözün nə olacaq, kəbleyi?
Kərbəlayı Əlinin üzündəki dərin çopurlar hərəkətə gəldi, sıxıla-sıxıla:
-Bilirsən ki, indi təqaüddəyəm. Əlim açağıdı,- dedi.- Başımı qatmaq üçün bir məşğuliyyətim olsaydı, heç pis olmazdı…
Hacı Vaqif boynunun ardını qaşıdı, bir az fikirdən sonra:
-Nəzir qutularına nəzarət sənə həvalə olunsa necə olar?- Soruşdu.- İndiyə qədər mən baxirdım, bundan sonra sən baxarsan.
Onsuz da işim çoxdu. Elə bizim axundun da məsləhəti belədi. Dedi, qoy, kərbəlayı Əli qardaşımız da ehtiyacın daşını atsın.
Kərbəlayi Əlinin tərəddüdü keçdi, astadan dedi:
-Mən həmişə bizim axundun yanındayam,- dedi.- Haqq tərəfi, məscidin ərsəyə gəlməyində bizim axundun böyük haqqı var, iyirmi ildi can qoyur. Onu heç kimin ayağına verə bilmərik…
Hacı Vaqif onun sözünü kəsdi:
-Madam yekdil qərara gəlmişik, onda hərəkətə keçmək vaxtı deyilmi?- Soruşdu.
Masa arxasında oturanlar həmfikirliklə gülümsədilər. Yer-yerdən dedyildi ki, vaxtdır.
Daha bir çaydan sifariş verdilər, söz ilahiyyat alimindən düşdü. Bilirdilər ki, dünyanın işləri dünyada qalacaq, əsas axirəti qazanmaqdı.

Müəllif: RAMİZ HƏSƏNLİ

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ   WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

İLDIRIM ƏKBƏROĞLU

QƏLBİMDƏN ÇIXARA BİLMİRƏM SƏNİ

Sənsiz ömür çətin,canıma yatmır,
Bəxtim çoxdan yatıb,yazan oyatmır.
Nə olsun,əllərim əlinə çatmır,
Qəlbimdən çıxara bilmirəm səni.

Dönməyən günlərdən gələr xoş səda,
İsti göz yaşıyla yuyular o da.
Həsrətin,kədərin mənim olsa da,
Qəlbimdən çıxara bilmirəm səni.

Xəyalam yanında,duy,duya bilsən,
Qəlbindən nə keçir,de,deyə bilsən.
Özün yarıb çıxar,qıy,qıya bilsən,
Qəlbimdən çıxara bilmirəm səni.

İldırım,hər ötən il ildən şirin,
İllər əvəz etməz o günün birin.
Qəlbimin ən rahat yeridir yerin,
Qəlbimdən çıxara bilmirəm səni.

Müəllif: İLDIRIM ƏKBƏROĞLU 

Allah rəhmət eləsin… Ruhu şad olsun… Bu şeir (sonetlər) “İldırım Əkbəroğli – 70” layihəsi çərçivəsində N :24 qeydi ilə yayımlanır. Eyni zamanda bu layihə çərçivəsində İldırım Əkbəroğlunun 70 illik yubileyi münasibəti “Yazarlar” jurnalının xüsusi buraxılışı formasında nəşr olunacaq “İldırım Əkbəroğli – 70” kitabına daxildir.

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

TOFİQ QƏBUL

NECƏ DEYİM AXI

-”Mən səni sevirəm !”-necə deyim ki?
Mənim ata yurdum düşmən əlində.
Axı bütövlüyə bağlıdır sevgi.
Sənin ata yurdun düşmən əlində.

Para ürəyimiz şəhid saz kimi.
Onun nəğməsində qəm, kədər yatıb.
O, alıb ömürün otuz ilini,
Otuz il nəğməyə o, qəhər qatıb.

Əgər doğma yurda qayıtmasaq biz,
Bizim bu eşqimiz necə cücərsin?
Əgər birləşməsə para qəlbimiz,
O, necə şam olsun, necə közərsin?

Sevgimiz o zaman işıq saçacaq,
Vətən sevgisinin vüsalI varsa.
Şaxta səngiyəcək, zülmət qaçacaq,
Sevgi qış adladan güllü baharsa.

Eşqimiz yurdumun eşqinə bağlı,
Vahid Vətən varsa, eşq yüksələcək.
Sən yaxşı bilirsən, sevənə axı
Bütöv Azərbaycan duası gərək !

11.01.2019.

Müəllif: TOFİQ QƏBUL

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

Rus əlifbası – Tuncay

Алфавит

А Б В Г Д Е Ё

Знайте место все своё!

Ж З И Й К Л М

Вспоминайте, кто за кем!

Н О П Р С Т У

Стойте дружно все в ряду!

Ф Х Ц Ч Ш и Щ

Размещайтесь не спеша!

Ъ Ы Ь

Стойте рядышком, вот так!

Торопитесь, Э Ю Я!

Вот и в сборе букв семья!

С.Ф. Жуйков, М.М. Зеленина, Е.Г. Карлсон

Ру́сский алфави́т (ру́сская а́збука) — алфавит русского языка, в нынешнем виде — с 33 буквами — существующий с 1918 года (буква Ё официально утверждена лишь с 1942 года: ранее считалось, что в русском алфавите 32 буквы, поскольку Е и Ё рассматривались как варианты одной и той же буквы).

RUS ƏLİFBASI – АБВГД MAHNISI

Təqdim edir: Bakı ş. Arif Hüseynzadə adına 20 N: -li məktəb-liseyin şagirdi Tuncay Mustafayev.

https://www.youtube.com/watch?v=RD4rp1I6hW8

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru

Rixard Zorge haqqında

Richard Sorge (October 4, 1895 – November 7, 1944) . Ри́хард Зо́рге (Richard Sorge), в некоторых русскоязычных источниках упомянут как Рихард Густавович Зорге, агентурный псевдоним «Рамза́й», «Инсон», «Зонтер». ريخارد زورغه ,

リヒャルト・ゾルゲ , 理查·佐尔格 (德語:Richard Sorge,俄語:Рихард Зорге,日语:リヒャルト・ゾルゲ,1895年10月4日-1944年11月7日),早年译作“索治”、“沙奇”。德俄混血,20世纪最著名的苏联间谍,他的情报网代号是“拉姆齐”(Ramsay)。

USTAC.AZ

WWW.YAZARLAR.AZ  VƏ  WWW.USTAC.AZ

Əlaqə:  Tel: (+994) 70-390-39-93     E-mail: zauryazar@mail.ru